LGB Digitaal (MZS = Mehr Zug Steuerung).

Bij digitaal rijden heeft elke lok zijn eigen bestuurder. Vanuit de regelaar zeg je tegen de bestuurder wat er moet gebeuren. Elke bestuurder heeft ook een soort personeelsnummer en dit nummer correspondeert met het ingestelde nummer op de regelaar. Geef je commando's aan de bestuurder dan worden deze door de andere bestuurders genegeerd. De bestuurder is de lokdecoder en het personeelsnummer is het lokadres. Bij LGB wordt het digitaal rijden ook wel MZS (Mehr Zug Steuerung = Meer Treinen Besturing) genoemd.

Bij LGB kennen we drie generaties centrales. De eerste centrale is de 55000, deze heeft een 5 polige DIN-aansluitig voor de aansluiting van de regelaars, de daarop volgende generaties hebben een modulaire (bekend van de telefoon) aansluiting. Bij de derde generatie heb je het onderscheid tussen serie en parallel. Bij serieel worden de pulsen achter elkaar over de rails verzonden, de 8 geeft dus 8 op elkaar volgende pulsen. Na het geven van de commando moet je dus even wachten dat de lok reageerd. Bij buitenbanen waarbij de rails vervuild is kunnen pulsen verloren gaan waardoor de verkeerde commando bij de lok aankomt. Bij parallel gaat de code gelijk over de rails en dan komt de code aan of de code komt niet aan. Bij het kiezen van een functie zal de functie ook gelijktijdig met het indrukken uitgevoerd worden (neem ik aan). Technisch gezien zal de parallel-code toch naar serieel omgezet moeten worden anders kan een 4 bits getal nooit over twee spoorstaven getransporteerd worden. Dit laatste is ook een veronderstelling van mijzelf.

 

De 55000 MZS centrale.

Het middelpunt van het Mehr Zug Steuerung is de centrale. De centrale ontvangt de bevelen van de handregelaar en zet deze op de rails zodat de lok de bevelen kan ontvangen. De centrale heeft twee lichtdioden, een resetknop en een 7+1 knop Op de achterzijde vindt men de aansluitingen voor de transformator, de rails en de handregelaar. De rijsnelheden worden in 14 stappen van 0 naar max geregeld.

De 55000 MZS-centrale biedt ook de mogelijkheid om één analoge lok te besturen, dit is mogelijk in de zogenaamde 7+1 stand (gemengd bedrijf). In stand 8 is dan de analoge lok te besturen. Dit moet wel aangegeven worden en het is niet mogelijk als er met wisseldecoders gewerkt wordt. Druk op de centrale gelijktijdig de 7+1 knop en de Reset-knop in. De rechter diode brand niet meer en dit geeft aan dat de centrale in de 7+1 functie geschakeld is. Wordt nu nummer 8 gekozen dan is de analoge lok te besturen. Deze functie wordt gedeactiveerd door op de reset-knop te drukken. Dit zal waarschijnlijk ook gebeuren als het systeem uitgeschakeld wordt (spanning eraf).

Als de reset-knop op de centrale ingedrukt wordt dan wordt het systeem in de grondinstelling gebracht. Alle loks stoppen, alle opgeslagen rijsnelheden worden verwijderd. De linker-LED gaat van groen naar rood en vervolgens weer naar groen.  Om de treinen weer te laten rijden zal alles met de regelaar opnieuw ingesteld moeten worden.

De 55000 MZS met de muis 55010.

Met de muis kunnen met een schuifregelaar 8 lokadressen geselecteerd worden. Met de draaiknop kan de gekozen lok voor- en achteruit gereden worden. In de 14 snelheidsstappen kan de lok van staand tot maximale snelheid geregeld worden. Dit door alleen maar aan de knop te draaien en deze in een bepaalde stand te laten staan. Extra functies zijn bv het licht en de hoorn. De knop midden in de draaiknop is de noodstop.  Aan de LED is de status van het systeem te zien. Als de LED brandt dan is het systeem gereed om de gekozen lok te besturen. Knipperd de LED dan is de noodknop ingedrukt. Is de LED uit dan is de gekozen lok geblokkeerd (bv bij meerdere regelaars).

Standaard staat het adres van de lok op drie maar met de muis is het adres van de lok te wijzigen. Zorg dat de lok alleen op de rails staat.

  1. Schuif de adreskeuze schuif naar het gewenste adres.
  2. Druk op de noodstop van de muis en houdt deze in tot stap-5.
  3. Druk op de resetknop van de MZS-centrale.
  4. Druk op één van de functieknoppen op de muis, in de meeste gevallen merkt je aan de lok dat er iets veranderd.
  5. Alle knoppen loslaten.
  6. De LED moet drie maal knipperen en dan weer op de noodstop drukken om de programmeerstand te verlaten. Aan de lok is een klein schokje te zien ten teken dat het adres ontvangen is.

De 55000 MZS met de Lok-Handy 55016.

De Lok-Handy 55016 moet met een adapterkabel aangesloten worden op de 55000 MZS-centrale. Dit omdat de MZS-I een ronde 5 polige DIN aansluiting heeft en de Lok-Handy een 4 polige modulaire stekker. De functieknoppen werken en met een schakelaar aan de voorkant van de handy kan men kiezen of je normaal- of rangeerbedrijf. wil. Bij normaalbedrijf is de 0 stand in het midden en kan de draaiknop 135° naar links en 135° naar rechts gedraaid worden. Bij de rangeerstand staat de 0-stand geheel links en kan de snelheid over 270° geregeld worden. Doordat het regelgebied groter wordt is er langzamer (rangeersnelheid) rijden met de lok mogelijk. De rijrichting wordt veranderd door de draaiknop in de linkerstand iets naar links door te draaien. Deze functie kan niet bij de analoge lok als er in 7+1 gereden wordt. De analoge lok blijft rijden in die richting waarin hij rijdt. Aan de LED is de status van het systeem te zien (zie muis).

Handy aanzetten: Om de Lok-Handy aan te zetten moet er een langere tijd op de F-knop gedrukt worden.

Lokadres kiezen: Druk op de knop-0 en in het venster verschijnd L_--. Heb je een lokadres met 1 getal druk dan nogmaals op de knop-0 en er verschijnt L_- in het venster ten teken van 1 digit. Druk nu op het juiste getal om de lok te gaan besturen. Met de 55016 zijn 16 (0-15) loks aan te sturen. In de beschrijving staat dat er 23 loks aanstuurbaar zijn en dat de adressering van 0-15 gaat (tandemrijden van de loks??). Het lok-adres '8' op de muis is adres '00' op de Lok-Handy. Bij het 7+1 bedrijf geldt ook dat de analoge lok met adres '00' bestuurd gaat worden.

Licht: Om de verlichting van de locomotief aan en uit te zetten wordt de knop 9 gebruikt.

Speciale functies: Als het lokadres gekozen is dan zijn de toetsen 1 t/m 8 voor de speciale functies. Druk je op knop-1 dan zie je de L één maal knipperen en dan gaat (in ons geval) de hoorn.  Druk je op 4 dan knipperd de L vier keer en als het knipperen afgelopen is dan hoor je bv de stationomroeper. Aan het knipperen van de L zie je dat je met een serieel systeem te maken hebt. 4 keer knipperen staat voor 4 pulsjes. Druk je op de 1 en vervolgens direct op de 3 dan ontvangt de lok 4 pulsjes en ziet de lok dat hij functie 4 moet uitvoeren. Wil je functie 1 en vervolgens functie 3 uitvoeren dan moet je wachten dat functie 1 ontvangen is alvorens functie 3 te versturen.

Voor de USA-trains lok Pennsylvania met Massothdecoder (eMOTION XLS - ALCO DL535E) geldt standaard onderstaande tabel voor de speciale functies:

     
Knop Knipperen L Functie
     
1 1 Hoorn
2 2 Bel
3 3 Remmen
4 4 Stationsomroeper / Rookgenerator
5 5 Motorgeluid
6 6 Geluid aan/uit
7 7 Vertraging aan/uit
8 8 Rangeerstand
     

Bij het kiezen van de rangeerstand gaat de lok op halve snelheid rijden.

Lokadres wijzigen: Willen we een nieuw adres aan de lok toewijzen dan kan dat zeer eenvoudig. Zorg dat de te wijzigen lok alleen op de rails staat en dat er geen andere loks opstaan. Druk eerst op de STOP-toets en blijf deze indrukken. Druk vervolgens kort op de reset knop van de 55000 MZS-centrale en in het display verschijnt P_--. Laat de STOP-knop los. Wil je een adres toewijzen van één getal druk dan op de knop-0. Op het display verschijnt P_-. Geef het nieuwe adres in en we zien dat de lok een klein schokje geeft ten teken dat het adres ontvangen is. Nu kun je de lok met het nieuwe adres aansturen. Druk nogmaals op de STOP-knop om naar het standaard bedrijf terug te keren. Wordt er een getal groter dan 15 ingegven dan verschijnt vanzelf P_-- in het venster en kan er opnieuw gekozen worden.

Noodstop: De knop STOP is de noodstop. De LED op de Lok-Handy begint te knipperen. Met de STOP-knop is de noodsituatie ook op te heffen, de treinen starten met hun waarde waarbij de noodstop ingedrukt is. Let wel dat de LED eerst drie keer geknipperd moet hebben om de noodstop te deactiveren. Wil men vanuit de grondstelling beginnen dan moet de resetknop op de MZS-centrale ingedrukt worden.

Display uitzetten: Om batterijen te sparen kan het display uitgezet worden. Bij het kiezen van een functie of het wijzigen van de lokkeuze gaat het display drie seconden aan om vervolgens weer te doven. Druk je op de F toets dan gaat het display ook drie seconden aan, kun je even zien welke lokadres op de handy actief is. We schakelen het display uit door gelijktijdig op de F-toets en de knop-9 te drukken (eerst de F). We schakelen deze functie uit door wederom op de F-toets en de Knop-9 te drukken. De L in het display knipperd nu één keer. Als bij de Handy een langere tijd de knoppen niet gebruikt worden schakeld het display ook uit. Het schakeld weer aan bij het bedienen van één der knoppen.

Handy uitzetten: Na het spel kan de Lok-Handy uitgezet worden door gelijktijdig op F en op knop-0 te drukken. Wordt de Lok-Handy geruime tijd niet gebruikt dan wordt aangeraden om de batterijen te verwijderen.

Batterijen wisselen: Als bij het normaal functioneren van de Lok-Handy de bovenste LED knipperd dan is dat een teken om de batterijen te vervangen (of op te laden). Gooi de batterijen niet in de container maar behandel de batterijen als Chemisch afval. Hiervoor zijn inzamelpunten bv de supermarkt.

Wie mij wil vertellen of de lok-handy op de hogere generaties MZS hetzelfde werkt als op de eerste generatie MZS mag dat op de mail zetten?.

De 55000 MZS met de Universele-Handy 55015.

De Universele-Handy moet gelijk als de Lok-Handy met een adapterkabel op de 55000 MZS-centrale aangesloten worden. Met de Universele-Handy zijn zowel de wissels te bedienen als de locs te besturen. Hoewel voor een lok de Lok-Handy met de draaiknop toch makkelijker/vriendelijker is. Aan de toetsen 1-8 zijn symbolen toegevoegd. Elk symbool heeft een functie die gekozen kan worden door eerst de F-toets in te drukken en dan het betreffende symbool (nummer) te kiezen. Is de lok-functie (F -> 2) gekozen dan is de bediening gelijkwaardig aan de Lok-Handy 55016. Met de bijgevoegde adapter (adapter met kabel met 4 losse uiteinden) kunnen de wissel en lokdecoders geprogrammeerd worden. Voor de lokdecoders zijn de instellingen te vinden in de register of CV (configuration Variable) tabel die bij de decoder bijgeleverd is.

FUNCTIEKNOPPEN.

Handy aanzetten: Om de Universele-Handy aan te zetten moet er een langere tijd op de F-knop gedrukt worden.

Noodstop: De knop STOP is de noodstop. De LED op de Universele-Handy begint te knipperen. Met de STOP-knop is de noodsituatie ook op te heffen, de treinen starten met hun waarde waarbij de noodstop ingedrukt is. Let wel dat de LED eerst drie keer geknipperd moet hebben om de noodstop te deactiveren. Wil men vanuit de grondstelling beginnen dan moet de resetknop op de MZS-centrale ingedrukt worden.

Display uitzetten: Om batterijen te sparen kan het display uitgezet worden. Bij het kiezen van een functie of het wijzigen van de lokkeuze gaat het display drie seconden aan om vervolgens weer te doven. Druk je op de F toets dan gaat het display ook drie seconden aan, kun je even zien welke lokadres op de handy actief is. We schakelen het display uit door gelijktijdig op de F-toets en de knop-9 te drukken (eerst de F). We schakelen deze functie uit door wederom op de F-toets en de Knop-9 te drukken. De L in het display knipperd nu één keer. Als bij de Handy een langere tijd de knoppen niet gebruikt worden schakeld het display ook uit. Het schakeld weer aan bij het bedienen van één der knoppen.

Handy uitzetten: Na het spel kan de Universele-Handy uitgezet worden door gelijktijdig op F en op knop-0 te drukken. Wordt de Lok-Handy geruime tijd niet gebruikt dan wordt aangeraden om de batterijen te verwijderen.

Batterijen wisselen: Als bij het normaal functioneren van de Universele-Handy de bovenste LED knipperd dan is dat een teken om de batterijen te vervangen (of op te laden). Gooi de batterijen niet in de container maar behandel de batterijen als Chemisch afval. Hiervoor zijn inzamelpunten bv de supermarkt.

 

Programeren met de Universele-Handy.

Met de 55015 Universele-Handy kunnen lokdecoders, wisseldecoders en functiedecoders geprogrammeerd worden. Om deze decoders te kunnen programeren moet de bus-kop van de Handy verwisseld worden met de Programeer-kop (rood kastje met 4 loseindige kabels). De 4 losse kabels worden aangesloten op de transformator (50110) en op de rails of wisseldecoder. De rails wordt een los stukje rails waarop de locomotief met de te programeren decoder gezet wordt zodat er ook maar één lokdecoder geprogrammeerd kan worden.Als een rijruig een decoder heeft geldt hetzelfde. De Groene-gele draad wordt aangesloten op de uitgang van de transformator, de bruin-witte op de rails of wisseldecoder. Voor het programeren geldt voor elke stap dezelfde handelingen. Denk eraan, eerst opbouwen en dan de stekker in het stopcontact (wandcontactdoos).

Programeren van de wisseldecoder.

Sluit de decoder volgens voorbeeld aan. De adressen voor zowel de lokdecoders als de wisseldecoders als de functiedecoders staan altijd in register-1 (CV 1).

Een programmeerslot verhinderd het onvoorzien programmeren van de wisseldecoder. Dit betekend dat de wisseldecoder niet hergeprogrammeerd kan worden als er een lok op de rails geprogrammeerd wordt. Om de wisseldecoder toch te kunnen programmeren moet het vrijgegeven worden. Dit gebeurt door in CV2 de waarde 77 in te geven. Nu kan in CV1 het gewenste wisseladres (1-128 voor LGB-MZS) ingegeven worden. Na het beëindigen van de programmering vervalt de waarde 77 in CV2. Bij elke adreswijziging moet dus eerst CV2 op 77 gezet worden.

Bij gebruik van massoth of andere NMRA-DCC centrales kunnen adressen van 1 tot 2047 geprogrammeerd worden. Bij adressen boven de 256 wordt het CV9 register gebruikt. In CV9 kan de waarde 0-7 gezet worden. Het wisseladres wordt dan (CV9*256)+CV1.

Schakelt de decoder net anders dan verwacht wordt dan kan in CV3 de decoder op inverse gezet worden. Als CV3 is 0 dan schakelt de decoder normaal, als CV3 is1 dan schakelt de decoder inverse (andersom).

In het display staat P_--, nu moet het register ingegeven worden en dat is 2. Geef vervolgens direct 77 in om het programmeren vrij te geven. Druk op de rechter-pijltjestoets om de waarde te bevestigen. Eerst komen er twee horizontale streepjes, vervolgens P_--. Geef nu bij P_-- de waarde één gevolgd door het gewenste wisseladres. Druk weer op de rechter-pijltoets om de waarde te bevestigen. Om het programmeren af te breken wordt op de linker pijltoets gedrukt. Er moet weer van voor af aan gestart worden.

             
LG-55024 Register Functie Bereik Fabriek Opmerking  
           
  CV1  Wisseladres 1-255 1    
      1-128 MZS   LGB niet hoger dan 128  
           
  CV2  Programmeerslot 77   vrijgave programmeren  
           
  CV3  Schakelrichting 0-1 0 0 = normaal  
          1 = inverse  
           
  CV7  Reset adres op 1 55   CV1 op 1; CV9 op 0.  
           
  CV8  Fabrikantencode   128 LGB=128  
           
  CV9  Hogere wisseladres 0-7 0 adres = (256*CV9) + CV1  
             
    Aansluitingen :  1 EPL-wisselaandrijving    
           
  Schakelstroom :  1A max.      
           
  Schakeltijd :  0,8 sec      
           
  Adressen LGB-MZS :  128      
    Massoth :  2047      
           
  Compatible :  NMRA-DCC      
           
    Overbelasting :  beveiligd      
           
    Weersinvloeden :  geen invloed      
             

 

Programeren van de lokdecoder.

Bij de lokdecoder is een tabel bijgeleverd met register-nummers, ook wel CV-nummers genoemd. Met een bepaald register is een bepaalde functie in te stellen.

In het display staat P_--, nu moet het registernummer ingegeven worden. In het display komt P_XX te staan waarbij XX het registernummer is. Dan wordt de waarde ingegeven die in het register moet komen te staan. Deze waarde wordt dus uit de tabel gehaald. Na ingave komt deze waarde achter de P in het display te staan. Met de rechter pijltoets de waarde opslaan of met de linker pijltoets het programeren afbreken.

 

 

 

De 55000 MZS met twee regelaars.

Met een Y-kabel (splitkabel) kunnen twee regelaars op de 55000 MZS-centrale aangesloten worden. Nu kunnen twee loks gelijktijdig bediend worden. Heeft de ene Handy de lok in bediening dan wordt deze op de tweede Handy geblokkeerd. Als de lok stil staat dan kan de tweede Handy hem  overnemen en is de lok op de eerste Handy geblokkeerd. Wanneer de lok vrij is om te bedienen ziet men aan de LED. Als de LED uit is dan is de lok geblokkeerd voor de Handy (muis), is de LED aan dan is de lok te bedienen door de Handy (muis). Het vrijgeven van de lok kan enige seconden duren. Het ingestelde lokadres op de Handy kan blijven staan en dit is geen belemmering om met de andere Handy (muis) de lok te gaan besturen (als deze maar stil staat). We kunnen de regelaars 55015 en 55016 combineren, maar de combinatie van de Lok-Handy 55015 en de Lok-Muis 55010 functioneerd ook. De Noodstop functioneerd en kan op willekeurige handy ook weer opgeheven worden.

 

Adapterkabel / Y-kabel.

De aansluiting van de adapterkabel en de Y-kabel staan in onderstaand schema. De adapterkabel is gezien de aansluiting gelijk aan de Y-kabel alleen komt nu de femalestekker te vervallen. De stekkers zijn bij de elektronicawinkel standaard te verkrijgen.